Για να εκτυπώσετε το Θέμα πατήστε "Εκτύπωση"!

Τύπος Σχολείου: Γενικό Λύκειο Πηγή: Ι.Ε.Π. Αναγνώσθηκε: 15259 φορές Επικοινωνία
Μάθημα: Μαθηματικά Προσανατολισμού Τάξη: Β' Λυκείου
Κωδικός Θέματος: 18781 Θέμα: 4
Τελευταία Ενημέρωση: 09-Μαΐ-2026 Ύλη: 3.1 Ο Κύκλος
Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)
Τύπος Σχολείου: Γενικό Λύκειο
Τάξη: Β' Λυκείου
Μάθημα: Μαθηματικά Προσανατολισμού
Θέμα: 4
Κωδικός Θέματος: 18781
Ύλη: 3.1 Ο Κύκλος
Τελευταία Ενημέρωση: 09-Μαΐ-2026
Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)

ΘΕΜΑ 4

Δίνονται δύο κύκλοι με εξισώσεις \(C_1: x^2+y^2-6x+5=0\) και \(C_2: x^2+y^2=1\).

α) Να δείξετε ότι:

  1. Η εξίσωση του κύκλου \(C_1\) γράφεται στη μορφή \((x-3)^2+y^2=4\).

(Μονάδες 5)

  1. Οι κύκλοι \(C_1\), \(C_2\) εφάπτονται εξωτερικά.

(Μονάδες 4)

β) Να βρείτε:

  1. Το σημείο επαφής των δύο κύκλων \(C_1\) και \(C_2\).

(Μονάδες 6)

  1. Την εξίσωση της εσωτερικής κοινής εφαπτομένης των δύο κύκλων \(C_1\) και \(C_2\).

(Μονάδες 4)

γ) Αν τα σημεία \(M_1\), \(M_2\) διατρέχουν τους κύκλους \(C_1\), \(C_2\) αντίστοιχα, να βρείτε τη μέγιστη απόσταση ανάμεσα στα σημεία αυτά.

(Μονάδες 6)

ΛΥΣΗ

α)

  1. Στην εξίσωση \(C_1: x^2+y^2-6x+5=0\) προσθέτουμε και αφαιρούμε το \(9\) έτσι ώστε να προκύψει το ανάλογο ανάπτυγμα τετραγώνου για το \(x\),

$$x^2+y^2-6x+9-9+5=0\Leftrightarrow x^2+y^2-6x+9=4\Leftrightarrow(x-3)^2+y^2=4.$$

  1. Ο κύκλος \(C_1\) έχει κέντρο \(K(3,0)\) και ακτίνα \(\rho_1=2\).

Ο κύκλος \(C_2\) έχει κέντρο \(O(0,0)\) και ακτίνα \(\rho_2=1\).

Επειδή, η διάκεντρος \((KO)=3=\rho_1+\rho_2\) τότε οι δύο κύκλοι εφάπτονται εξωτερικά.

Εναλλακτική λύση: Τη σχετική θέση των δύο κύκλων μπορούμε να τη βρούμε σχεδιάζοντας τους δύο κύκλους \(C_1\) και \(C_2\) στο ορθοκανονικό σύστημα αξόνων. Παρατηρούμε πως, οι δύο κύκλοι εφάπτονται εξωτερικά στο σημείο \(A(1,0)\).

β)

  1. Για να βρούμε το σημείο επαφής αρκεί να λύσουμε το σύστημα των εξισώσεων των δύο κύκλων.

$$\begin{cases}x^2+y^2-6x+5=0\\x^2+y^2=1\end{cases}\Leftrightarrow\begin{cases}1-6x+5=0\\x^2+y^2=1\end{cases}\Rightarrow\begin{cases}x=1\\y=0\end{cases}$$

Άρα, το σημείο επαφής των δύο κύκλων είναι το \(A(1,0)\).

Εναλλακτικά, το σημείο επαφής \(A\) προκύπτει και από το σχήμα στο ερώτημα α). Παρατηρούμε πως οι δύο κύκλοι εφάπτονται πάνω στον άξονα \(x'x\), στο σημείο \((1,0)\).

  1. Η εσωτερική κοινή εφαπτομένη είναι η εφαπτομένη των δύο κύκλων στο σημείο επαφής \(A(1,0)\). Αφού θα είναι εφαπτομένη του κύκλου \(C_2\) θα έχει τη μορφή \(x_1\cdot x+y_1\cdot y=\rho^2\).

Επομένως, η εσωτερική κοινή εφαπτομένη είναι κάθετη στη διάκεντρο και με εξίσωση \(x=1\), όπως φαίνεται στο σχήμα.

γ) Η μεγαλύτερη χορδή ενός κύκλου είναι η διάμετρός του. Άρα, καθώς τα \(M_1\), \(M_2\) διατρέχουν τους κύκλους \(C_1\), \(C_2\) αντίστοιχα, η μεγαλύτερη απόστασή τους είναι ίση με το άθροισμα των δύο διαμέτρων, δηλαδή,

$$(M_1M_2)=(M_1A)+(AM_2)=2\rho_1+2\rho_2=2\cdot 2+2\cdot 1=6.$$