Για να εκτυπώσετε το Θέμα πατήστε "Εκτύπωση"!
| Τύπος Σχολείου: | Γενικό Λύκειο | Πηγή: Ι.Ε.Π. | Αναγνώσθηκε: 13086 φορές Επικοινωνία | |
|---|---|---|---|---|
| Μάθημα: | Μαθηματικά Προσανατολισμού | Τάξη: | Β' Λυκείου | |
| Κωδικός Θέματος: | 20722 | Θέμα: | 4 | |
| Τελευταία Ενημέρωση: | 09-Μαΐ-2026 | Ύλη: | 2.1. Εξίσωση Ευθείας 3.3 Η Έλλειψη | |
| Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida) | ||||
| Τύπος Σχολείου: | Γενικό Λύκειο | ||
|---|---|---|---|
| Τάξη: | Β' Λυκείου | ||
| Μάθημα: | Μαθηματικά Προσανατολισμού | ||
| Θέμα: | 4 | ||
| Κωδικός Θέματος: | 20722 | ||
| Ύλη: | 2.1. Εξίσωση Ευθείας 3.3 Η Έλλειψη | ||
| Τελευταία Ενημέρωση: 09-Μαΐ-2026 | |||
| Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida) | |||
ΘΕΜΑ 4
Έστω \(K(x, y)\) μεταβλητό σημείο του επιπέδου για το οποίο ισχύει \((KE) + (KE') = 10\), όπου \(E(3,0)\) και \(E'(-3,0)\).
α) Να βρείτε το είδος της καμπύλης \(C\) πάνω στην οποία κινείται το σημείο \(K\) και να γράψετε την εξίσωσή της, αιτιολογώντας την απάντησή σας.
(Μονάδες 06)
Έστω \(C: \dfrac{x^2}{25} + \dfrac{y^2}{16} = 1\) και \((\varepsilon): 3x + 5y = 25\).
β) Να αποδείξετε ότι \(C\) και \((\varepsilon)\) έχουν ένα μόνο κοινό σημείο \(M\) και να βρείτε τις συντεταγμένες του σημείου \(M\).
(Μονάδες 07)
γ) Να ερμηνεύσετε γραφικά το συμπέρασμα του ερωτήματος β) και να σχεδιάσετε στο ίδιο ορθοκανονικό σύστημα την έλλειψη \(C\) και την ευθεία \(\varepsilon\).
(Μονάδες 06)
δ) Να σχεδιάσετε τη διχοτόμο της γωνίας \(E\hat{M}E'\) και να βρείτε την εξίσωσή της.
(Μονάδες 06)
ΛΥΣΗ
α) Το άθροισμα των αποστάσεων του σημείου \(K\) από τα σημεία \(E(3,0)\) και \(E'(-3,0)\) είναι ίσο με 10. Επίσης \((EE') = 6 < 10\). Συνεπώς το \(K\) κινείται στην έλλειψη \(C\) με εστίες τα σημεία \(E\) και \(E'\) και σταθερό άθροισμα \(2\alpha = 10\). Είναι \(2\alpha = 10 \Leftrightarrow \alpha = 5\) και \(\gamma = 3\), οπότε \(\beta^2 = \alpha^2 - \gamma^2 = 25 - 9 = 16\) και άρα \(\beta = 4\). Η εξίσωση της \(C\) είναι η \(\dfrac{x^2}{25} + \dfrac{y^2}{16} = 1\).
β) Αρκεί να δείξουμε ότι το σύστημα \(\begin{cases} \dfrac{x^2}{25} + \dfrac{y^2}{16} = 1 \\ 3x + 5y = 25 \end{cases}\) έχει μοναδική λύση. Από τη 2η εξίσωση έχουμε ότι \(y = \dfrac{25 - 3x}{5}\) και με αντικατάσταση στην 1η εξίσωση έχουμε
\begin{align} \frac{x^2}{25} + \frac{\left(\dfrac{25-3x}{5}\right)^2}{16} = 1 &\Leftrightarrow \frac{x^2}{25} + \frac{625 - 150x + 9x^2}{400} = 1 \\ &\Leftrightarrow 16x^2 + 625 - 150x + 9x^2 = 400 \\ &\Leftrightarrow 25x^2 - 150x + 225 = 0 \\ &\Leftrightarrow x^2 - 6x + 9 = 0 \\ &\Leftrightarrow (x-3)^2 = 0 \\ &\Leftrightarrow x = 3 \end{align}
Για \(x = 3\) είναι \(y = \dfrac{25 - 3 \cdot 3}{5} = \dfrac{16}{5}\), που σημαίνει ότι \(C\) και \((\varepsilon)\) έχουν ένα μόνο κοινό σημείο \(M\!\left(3, \dfrac{16}{5}\right)\).
γ) Το ότι η ευθεία \(\varepsilon\) και η έλλειψη \(C\) έχουν ένα μόνο κοινό σημείο, το \(M\), γραφικά σημαίνει ότι η ευθεία \(\varepsilon\) εφάπτεται της έλλειψης \(C\) στο σημείο \(M\).
Η έλλειψη \(C\) έχει κορυφές τα σημεία \(A(5,0)\), \(A'(-5,0)\), \(B(0,4)\), \(B'(0,-4)\) και φαίνεται στο παρακάτω σχήμα, όπως και η εφαπτομένη \((\varepsilon)\), που εκτός από το \(M\) διέρχεται και από το \((0,5)\).
δ) Από την ανακλαστική ιδιότητα της έλλειψης γνωρίζουμε ότι η διχοτόμος \((\delta)\) της γωνίας \(E\hat{M}E'\), είναι η κάθετη της εφαπτομένης στο σημείο \(M\), όπως φαίνεται και στο παραπάνω σχήμα. Συνεπώς αναζητούμε την κάθετη στην \((\varepsilon)\) που διέρχεται από το σημείο \(M\). Η ευθεία \((\varepsilon)\) έχει συντελεστή διεύθυνσης \(\lambda_\varepsilon = -\dfrac{3}{5}\), οπότε αφού \((\delta) \perp (\varepsilon)\), είναι
$$\lambda_\varepsilon \cdot \lambda_\delta = -1 \Leftrightarrow -\frac{3}{5} \cdot \lambda_\delta = -1 \Leftrightarrow \lambda_\delta = \frac{5}{3}$$
Τελικά η ζητούμενη διχοτόμος \((\delta)\) έχει εξίσωση
$$(\delta): y - y_M = \lambda_\delta \cdot (x - x_M) \Leftrightarrow y - \frac{16}{5} = \frac{5}{3} \cdot (x - 3)$$