Για να εκτυπώσετε το Θέμα πατήστε "Εκτύπωση"!
| Τύπος Σχολείου: | Γενικό Λύκειο | Πηγή: Ι.Ε.Π. | Αναγνώσθηκε: 5889 φορές Επικοινωνία | |
|---|---|---|---|---|
| Μάθημα: | Γεωμετρία | Τάξη: | Α' Λυκείου | |
| Κωδικός Θέματος: | 34328 | Θέμα: | 4 | |
| Τελευταία Ενημέρωση: | 13-Απρ-2024 | Ύλη: | 3.1. Είδη και στοιχεία τριγώνων 3.6. Κριτήρια ισότητας ορθογώνιων τριγώνων 3.11. Ανισοτικές σχέσεις πλευρών και γωνιών 4.2. Τέμνουσα δύο ευθειών - Ευκλείδειο αίτημα 4.8. Άθροισμα γωνιών κυρτού ν-γώνου 5.4. Ρόμβος 5.9. Μια ιδιότητα του ορθογώνιου τριγώνου | |
| Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida) | ||||
| Τύπος Σχολείου: | Γενικό Λύκειο | ||
|---|---|---|---|
| Τάξη: | Α' Λυκείου | ||
| Μάθημα: | Γεωμετρία | ||
| Θέμα: | 4 | ||
| Κωδικός Θέματος: | 34328 | ||
| Ύλη: | 3.1. Είδη και στοιχεία τριγώνων 3.6. Κριτήρια ισότητας ορθογώνιων τριγώνων 3.11. Ανισοτικές σχέσεις πλευρών και γωνιών 4.2. Τέμνουσα δύο ευθειών - Ευκλείδειο αίτημα 4.8. Άθροισμα γωνιών κυρτού ν-γώνου 5.4. Ρόμβος 5.9. Μια ιδιότητα του ορθογώνιου τριγώνου | ||
| Τελευταία Ενημέρωση: 13-Απρ-2024 | |||
| Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida) | |||
ΘΕΜΑ αριθμός
Δίνεται τετράπλευρο με κορυφές σημεία \(A\), \(B\), \(Γ\) και \(Δ\) κύκλου \((O, \rho)\), διαγώνιες \(AΓ\) και \(BΔ\), με τη \(BΔ\) να διέρχεται από το κέντρο \(O\) του κύκλου, και με ίσες πλευρές τις \(AB\) και \(BΓ\). Έστω ότι η κάθετη στη \(BΔ\) στο σημείο \(O\) τέμνει τις πλευρές \(AΔ\) και \(ΓΔ\) του τετράπλευρου \(ABΓΔ\) στα σημεία \(E\) και \(Z\) αντίστοιχα, οι γωνίες του \(\hat{A}\) και \(\hat{Γ}\) είναι ορθές και η γωνία του \(\hat{B}\) είναι διπλάσια της γωνίας του \(\hat{Δ}\).
α) Να υπολογίσετε τα μέτρα των γωνιών \(\hat{B}\) και \(\hat{Δ}\) του \(ABΓΔ\).
(Μονάδες 6)
β) Να αποδείξετε ότι:
i. η διαγώνιος \(BΔ\) διχοτομεί τη γωνία \(\hat{Δ}\) του \(ABΓΔ\),
(Μονάδες 7)
ii. το τετράπλευρο \(ABΓO\) είναι ρόμβος,
(Μονάδες 6)
iii. το τετράπλευρο \(AΓZE\) είναι τραπέζιο.
(Μονάδες 6)
ΛΥΣΗ
α) Από τα δεδομένα έχουμε ότι οι γωνίες \(\hat{A}\) και \(\hat{Γ}\) του \(ABΓΔ\) είναι ορθές και η γωνία του \(\hat{B}\) είναι διπλάσια της γωνίας του \(\hat{Δ}\), δηλαδή \(\hat{A} = \hat{Γ} = 90^{\circ}\) και \(\hat{B} = 2\hat{Δ}\).
Για τις γωνίες του τετραπλεύρου \(ABΓΔ\) ισχύει ότι:
$$\hat{A} + \hat{B} + \hat{Γ} + \hat{Δ} = 360^{\circ} \text{ ή } 90^{\circ} + 90^{\circ} + 2\hat{Δ} + \hat{Δ} = 360^{\circ} \text{ ή } 3\hat{Δ} = 180^{\circ} \text{ ή } \hat{Δ} = 60^{\circ},$$
οπότε \(\hat{B} = 120^{\circ}\).
β)
i. Τα τρίγωνα \(ABΔ\) και \(ΓBΔ\) έχουν \(\hat{A} = \hat{Γ} = 90^{\circ}\), την πλευρά \(BΔ\) κοινή και τις πλευρές \(AB\) και \(BΓ\) ίσες. Συνεπώς είναι ίσα, ως ορθογώνια που έχουν δυο ομόλογες πλευρές τους ίσες μία προς μία, συνεπώς \(\hat{Δ}_1 = \hat{Δ}_2\) \((1)\) ως απέναντι γωνίες των ίσων πλευρών \(AB\) και \(BΓ\). Άρα η διαγώνιος \(BΔ\) διχοτομεί τη γωνία \(\hat{Δ}\) του \(ABΓΔ\).
ii. Στο ορθογώνιο τρίγωνο \(ABΔ\) είναι \(\hat{Δ}_1 = \dfrac{\hat{Δ}}{2} = \dfrac{60^{\circ}}{2} = 30^{\circ}\), οπότε η απέναντι κάθετη πλευρά ισούται με το μισό της υποτείνουσας, δηλαδή \(AB = \dfrac{ΔB}{2} = \dfrac{2\rho}{2} = \rho\) \((2)\), αφού η \(ΔB\) είναι διάμετρος του κύκλου \((O, \rho)\), γιατί από τα δεδομένα έχουμε ότι διέρχεται από το κέντρο \(O\) του κύκλου.
Όμοια, στο ορθογώνιο τρίγωνο \(ΓBΔ\) είναι \(\hat{Δ}_2 = 30^{\circ}\), αφού \(\hat{Δ}_1 = \hat{Δ}_2\) (σχέση \((1)\)),
$$\text{οπότε } BΓ = \frac{ΔB}{2} = \frac{2\rho}{2} = \rho \text{ $(3)$. Επίσης } OA = OΓ = \rho \text{ $(4)$.}$$
Από τις σχέσεις \((2)\), \((3)\) και \((4)\) προκύπτει ότι το τετράπλευρο \(ABΓO\) έχει όλες τις πλευρές του ίσες, άρα είναι ρόμβος.
iii. Στο τετράπλευρο \(ABΓO\) οι διαγώνιοί του \(AΓ\) και \(BO\) τέμνονται κάθετα, δηλαδή \(AΓ \perp BO\) \((5)\). Επίσης είναι \(EZ \perp BO\) \((6)\) από τα δεδομένα. Οπότε είναι \(AΓ \parallel EZ\) ως κάθετες στην ίδια ευθεία και επειδή οι φορείς των τμημάτων \(AE\), \(ΓZ\) τέμνονται στο σημείο \(Δ\), το τετράπλευρο \(AΓZE\) είναι τραπέζιο.
Τα τρίγωνα \(AΔΓ\) και \(EΔZ\) είναι ισοσκελή, γιατί η \(ΔB\) είναι διχοτόμος της γωνίας τους \(\hat{Δ}\) (ερώτημα βi) αλλά και ύψος στις πλευρές \(AΓ\) και \(EZ\) αντίστοιχα (σχέσεις \((5)\), \((6)\)), οπότε \(AΔ = ΓB\) και \(EΔ = ZΔ\).
Είναι \(AE = AΔ - EΔ = ΓΔ - ZΔ = ZΓ\), άρα το τραπέζιο \(AΓZE\) είναι ισοσκελές τραπέζιο.