Για να εκτυπώσετε το Θέμα πατήστε "Εκτύπωση"!

Τύπος Σχολείου: Γενικό Λύκειο Πηγή: Ι.Ε.Π. Αναγνώσθηκε: 10910 φορές Επικοινωνία
Μάθημα: Μαθηματικά Προσανατολισμού Τάξη: Β' Λυκείου
Κωδικός Θέματος: 20862 Θέμα: 4
Τελευταία Ενημέρωση: 09-Μαΐ-2026 Ύλη: 2.1. Εξίσωση Ευθείας 2.3. Εμβαδόν Τριγώνου 3.2 Η Παραβολή
Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)
Τύπος Σχολείου: Γενικό Λύκειο
Τάξη: Β' Λυκείου
Μάθημα: Μαθηματικά Προσανατολισμού
Θέμα: 4
Κωδικός Θέματος: 20862
Ύλη: 2.1. Εξίσωση Ευθείας 2.3. Εμβαδόν Τριγώνου 3.2 Η Παραβολή
Τελευταία Ενημέρωση: 09-Μαΐ-2026
Το θέμα προέρχεται και αντλήθηκε από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)

ΘΕΜΑ 4

Δίνονται τα σημεία \(M(-2,2)\), \(E\!\left(0,-\dfrac{1}{2}\right)\) και η ευθεία \((\zeta)\) με εξίσωση \(y = \dfrac{1}{2}\).

α) Να βρείτε την εξίσωση της ευθείας \((\varepsilon_1)\) που διέρχεται από το σημείο \(M\) και σχηματίζει γωνία \(45°\) με τον άξονα \(x'x\).

(Μονάδες 05)

β) Να βρείτε την εξίσωση, που εκφράζει το σύνολο των σημείων του επιπέδου, που απέχουν ίση απόσταση από το σημείο \(E\) και την ευθεία \((\zeta)\).

(Μονάδες 06)

γ)

i. Να βρείτε την εξίσωση της εφαπτομένης \((n)\) της καμπύλης \(C: x^2 + 2y = 0\), που είναι παράλληλη στην ευθεία \((\varepsilon_1)\), με εξίσωση \(y = x + 4\).

(Μονάδες 07)

ii. Να σχεδιάσετε την γραφική παράσταση της καμπύλης \(C\) και των ευθειών \((\varepsilon_1)\) και \((n)\). Με τη βοήθεια του σχήματος (ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο) να αποδείξετε ότι η ελάχιστη απόσταση των σημείων της \(C\) από την ευθεία \((\varepsilon_1)\) είναι \(\dfrac{7\sqrt{2}}{4}\).

(Μονάδες 07)

ΛΥΣΗ

α) Η ευθεία \((\varepsilon_1)\) διέρχεται από το σημείο \(M\) και έχει κλίση \(\lambda = \text{εφ}\,45° = 1\). Επομένως, έχει εξίσωση \((\varepsilon_1)\): \(y - 2 = 1(x + 2) \Leftrightarrow y = x + 4\).

β) Το σύνολο των σημείων του επιπέδου, που απέχουν ίση απόσταση από το σημείο \(E\) και την ευθεία \((\zeta)\), είναι παραβολή με εστία το σημείο \(E\!\left(0,-\dfrac{1}{2}\right)\) και διευθετούσα την ευθεία \((\zeta)\): \(y = \dfrac{1}{2}\).

Η παραβολή έχει άξονα συμμετρίας τον άξονα \(y'y\) και παράμετρο \(p = -1\). Επομένως η εξίσωσή της είναι η:

$$x^2 = 2py \underset{p=-1}{\Longleftrightarrow} x^2 = -2y \Leftrightarrow x^2 + 2y = 0$$

γ)

i. Αν \(K(x_1, y_1)\) είναι το σημείο επαφής, τότε η εφαπτομένη \((n)\) της παραβολής έχει εξίσωση \(xx_1 = p(y + y_1) \underset{p=-1}{\Longleftrightarrow} y = -x_1 x - y_1\). Τότε είναι:

$$(n) \parallel (\varepsilon_1) \Rightarrow \lambda_n = \lambda_{\varepsilon_1} \Rightarrow -x_1 = 1 \Rightarrow x_1 = -1$$

Επιπλέον το \(K(x_1, y_1)\) ανήκει στην παραβολή, επομένως ισχύει:

$$x_1^2 + 2y_1 = 0 \underset{x_1=-1}{\Longrightarrow} y_1 = -\frac{1}{2}$$

Έτσι η εφαπτομένη έχει εξίσωση \((n)\): \(y = x + \dfrac{1}{2}\).

ii. \(1^{\text{ος}}\) τρόπος: Με τη βοήθεια της παρακάτω γραφικής παράστασης:

Όπως φαίνεται στην γραφική παράσταση, η εφαπτομένη \((n)\) και η παραβολή \(C\) έχουν μοναδικό κοινό σημείο το \(K\). Επιπλέον ισχύει \((n) \parallel (\varepsilon_1)\), με την \((\varepsilon_1)\) να βρίσκεται "πάνω" από την \((n)\).

Έτσι, η ελάχιστη απόσταση των σημείων της \(C\) από την ευθεία \((\varepsilon_1)\) είναι η απόσταση του σημείου \(K\!\left(-1,-\dfrac{1}{2}\right)\) από την ευθεία \((\varepsilon_1)\): \(x - y + 4 = 0\).

$$d\!\left(K,(\varepsilon_1)\right) = \frac{\left|1\cdot(-1) - 1\cdot\!\left(-\dfrac{1}{2}\right) + 4\right|}{\sqrt{2}} = \frac{7\sqrt{2}}{4}$$

\(2^{\text{ος}}\) τρόπος: Η αλγεβρική προσέγγιση

Θεωρούμε ένα τυχαίο σημείο της παραβολής \(C\), το \(\Lambda\!\left(x_0,\, \dfrac{-x_0^2}{2}\right)\) με \(x_0 \in \mathbb{R}\).

Η απόσταση του \(\Lambda\) από την ευθεία \((\varepsilon_1)\) είναι:

$$d = d(x_0) = \frac{\left|1 \cdot x_0 - 1 \cdot \left(\dfrac{-x_0^2}{2}\right) + 4\right|}{\sqrt{2}} = \frac{\left|x_0^2 + 2x_0 + 8\right|}{2\sqrt{2}}$$

Αλλά \(x_0^2 + 2x_0 + 8 > 0\) για κάθε \(x_0 \in \mathbb{R}\), διότι έχει διακρίνουσα \(\Delta = -28 < 0\) και \(\alpha = 1 > 0\).

Επομένως:

$$d(x_0) = \frac{1}{2\sqrt{2}}(x_0^2 + 2x_0 + 8),\quad x_0 \in \mathbb{R}$$

Η παραπάνω αποτελεί μία παραβολή που παρουσιάζει ελάχιστο για \(x_0 = \dfrac{-\beta}{2\alpha} = -1\) και ελάχιστη τιμή την:

$$d(-1) = \frac{7}{2\sqrt{2}} = \frac{7\sqrt{2}}{4}$$